New Dutch Design – begroetingen (postzegelvel)

Op 22 april 2025 geeft PostNL New Dutch Design - begroetingen uit, het 2e postzegelvel in deze nieuwe serie. De serie New Dutch Design laat werk zien van de toekomstige generatie Nederlandse grafische ontwerpers. Het ontwerp van de postzegels is tijdens het studiejaar 2023-2024 gemaakt door 2e-jaarsstudenten Graphic Design aan ArtEZ in Zwolle, in samenwerking met Nicole Uniquole. Op de postzegels staat de waardeaanduiding 1 voor post tot en met 20 gram met een bestemming binnen Nederland. De nieuwe serie New Dutch Design, opvolger van de serie Typisch Nederland, is gewijd aan het thema ‘vieren’, uitgebeeld in kleur en vorm. Na een brainstorm over het thema ‘vieren’ bedachten de studenten om dit onderwerp vorm te geven door aan verschillende rituelen aandacht te schenken. Bij de uitgifte van 21 april, een vel met 6 bijzondere postzegels in 2 verschillende ontwerpen, staat het ritueel van begroetingen centraal. Eerder dit jaar, op 17 februari, verscheen al het eerste vel uit de serie New Dutch Design, met als onderwerp koffie- en theerituelen. Later dit jaar volgen in de serie nog postzegels over muziek maken als ritueel (11 augustus) en dansen als ritueel (22 september). Op de postzegels staat de waardeaanduiding 1 voor post tot en met 20 gram met een bestemming binnen Nederland.

Begroetingen zijn een belangrijk onderdeel van sociale omgangsvormen. De wijze van begroeten is vaak afhankelijk van de context, de sociale status en de fysieke afstand tussen personen. In Nederland zijn begroetingsrituelen vaak familiair, maar er zijn nuances afhankelijk van de situatie en de betrokken personen. Het gebruik van begroetingen als sociaal ritueel in Nederland weerspiegelt de nadruk op egalitaire waarden van de samenleving. Overdreven beleefdheidsvormen zoals knielen of buigen, die in andere culturen wel gebruikelijk kunnen zijn, komen zelden voor. De nadruk ligt in Nederland op gelijkwaardigheid en nuchterheid, wat terugkomt in de manier van begroeten: informeel, direct en zonder veel omhaal. Een van de meest voorkomende begroetingen in Nederland, zowel in formele als informele situaties, is de handdruk. Tijdens de coronapandemie van 2019-2022 werd het gebruik van de handdruk sterk ontmoedigd, wat kortstondig leidde tot alternatieven zoals de box, de hoofdknik of het aanraken van de ellebogen. In informelere situaties, zoals tussen vrienden en familie, is het gebruikelijk om kussen op de wang te geven, vooral bij speciale gelegenheden of wanneer men elkaar langere tijd niet heeft gezien. Wangkussen gebeurt meestal bij vrouwen onderling of tussen mannen en vrouwen, minder vaak tussen mannen. Dit ritueel kan echter sterk verschillen, afhankelijk van de regio en de voorkeuren van de betrokkenen. Het geven van 3 kussen leek lang een diepgewortelde traditie in Nederland, maar onderzoek toont aan dat dit ritueel steeds minder vaak voorkomt bij jongere generaties, die vaker kiezen voor 1 of 2 kussen of een simpele omhelzing.

Het postzegelvel New Dutch Design - begroetingen telt 6 bijzondere postzegels in liggend formaat in 2 verschillende ontwerpen. Op de 3 postzegels links staan illustraties van figuren die elkaar begroeten: een kind dat een opspringende kat aanhaalt en 2 op de rug afgebeelde figuren die de armen om elkaar heen hebben geslagen. De sjaal van de figuur rechts wappert door de wind en loopt door op de 3 postzegels rechts op het postzegelvel. Op deze postzegels staat een illustratie met een zijaanzicht van 2 figuren die elkaar omhelzen. De figuur rechts springt op en wordt door de figuur links opgevangen. Enkele zwierige lijnen op de postzegels maken duidelijk dat de wind waait, wat ook te zien is aan een paar boomblaadjes die van de ene naar de andere postzegel dwarrelen. Voor de figuren en hun kleding zijn kleuren gebruikt uit het palet voor de hele serie New Dutch Design. De landaanduiding Nederland en het jaartal 2025 staan wisselend links en rechts op de postzegels. De waardeaanduiding 1 staat rechts- of linksonder, de sorteerhaak rechts- of linksboven. Op de velrand wordt, naast de titel van de uitgifte, de afbeelding herhaald van de 2 figuren die elkaar omhelzen. Linksonder loopt dezelfde afbeelding van het postzegelvel af. Op de velrand zijn tegen een beige gekleurde achtergrond ook weer boomblaadjes te zien, net zoals de lijnen die de wind verbeelden.

Op de postzegels New Dutch Design – begroetingen staan illustraties van 3 koppels die elkaar op verschillende manieren begroeten. De 2 grote figuren op de postzegels links, die elkaar omarmen, staan er al vanaf het begin in. “In het begin was het nog een ouder stel”, zegt Sylvana Versteege. “Maar in de loop van de tijd zijn ze wat jonger geworden. Doorgaans zie je in dit soort illustraties altijd de traditionele verdeling van man en vrouw. Ik wilde dat patroon doorbreken, daarom zijn het 2 vrouwen geworden. Ze zijn bewust van achteren getekend. Dat zie je niet vaak, maar op die manier kon ik de armen goed benadrukken. Daar zat voor mij de warmte in. Ook is het daardoor intiemer. Als bijkomend voordeel kon ik op die manier de sjaal mooi in beeld brengen.”

Het ontwerp van het postzegelvel New Dutch Design - begroetingen is gemaakt door de studenten Famke Ruiter, Lisa van den Broek, Renée Wiersma en Sylvana Versteege. Voor het grid (typografie e.d.) waren hun medestudenten Chantal Idzerda, Jolijn Bos en Maureen Ketting verantwoordelijk. Net als alle andere postzegelontwerpen voor de serie New Dutch Design is hun ontwerp het resultaat van een onderwijsproject van ArtEZ in samenwerking met curator Nicole Uniquole. De betrokken studenten maakten het ontwerp tijdens het studiejaar 2023-2024, in het 2e jaar van hun opleiding Graphic Design aan ArtEZ in Zwolle. Alle 2e-jaarsstudenten waren bij dit ontwerp voor de postzegelserie betrokken. Binnen ArtEZ zijn de studenten begeleid door Marijke Meester en Anje Jager, respectievelijk hoofd en docent Graphic Design.