Typisch Nederlands – honden (postzegelvel)

PostNL brengt op 12 februari 2024 het postzegelvel Typisch Nederlands – honden uit. De uitgifte is de 2de van dit jaar in de serie Typisch Nederlands. De meerjarige serie ging in 2020 van start en is in 2024 gewijd aan de dieren die we het best kennen en die het dichtst bij ons staan.

Op de 6 gelijke postzegels staat de waardeaanduiding 1 voor post tot en met 20 gram met een bestemming binnen Nederland. De prijs voor een vel met 6 postzegels is € 6,54.

Het ontwerp van Typisch Nederlands – honden is gemaakt door senior grafisch ontwerper Adam Lane, executive creative director Edwin van Praet en concept director Huub van Veenhuijzen van Total Design uit Amsterdam. Met behulp van kunstmatige intelligentie maakten zij een ontwerp met beeldjes in de vorm van Delfts blauw aardewerk.

In de serie Typisch Nederlands verscheen op 2 januari jl. de 1e uitgifte over koeien. Later dit jaar volgen nog postzegelvellen met als onderwerp paarden (25 maart), zangvogels (13 mei) en katten (12 augustus).

Honden

De hond (Canis lupus familiaris) is een zoogdier uit de familie van de hondachtigen en een gedomesticeerde ondersoort van de wolf. De mens gebruikt de hond al duizenden jaren, onder meer als waakdier, gezelschapsdier, herdershond, trekdier, politiehond, hulphond of bij de jacht. Nederland is een echt hondenland. Het exacte aantal honden in ons land is niet bekend, maar schattingen spreken over rond de 1,9 miljoen stuks. Dat is gemiddeld 1 per 4 huishoudens. Er zijn in de wereld rond de 350 hondenrassen. Ongeveer een kwart van alle honden in Nederland is rashond. Hun belangen worden behartigd door de Raad van Beheer op Kynologisch gebied waarbij de stamboomregistratie is ondergebracht. Een klein aantal rashonden is typisch Nederlands, zoals de Drentsche patrijshond, de Friese stabij, Hollandse herder, kooikerhondje, markiesje, saarlooswolfhond, schapendoes en de wetterhoun. De Koninklijke Hondenbescherming voelt zich verantwoordelijk voor alle Nederlandse honden. Zo heeft deze vereniging zich hard gemaakt voor de wettelijke verplichting sinds 2013 om alle nieuwe honden in Nederland te laten chippen. Ook zijn fokkers sinds 2021 wettelijk verplicht zich te registreren en hun pups van een EU-paspoort te voorzien.

Delfts blauw

De ontstaansgeschiedenis van Delfts aardewerk is nauw verbonden met oosters porselein. Delft was een van de vestigingsplaatsen van de VOC, met pakhuizen waar ook grote voorraden van dit porselein lagen opgeslagen. Delftse plateelbakkers ontwikkelden zelf een keramisch product dat in vorm, glans en decoratie met het oosters porselein te vergelijken was. Het Delfts blauw werd in korte tijd zeer populair en beleefde een bloeiperiode in de periode 1650-1750 met een 100-tal aardewerkfabrieken. Tegenwoordig zijn er nog maar een paar fabrieken die op de klassieke manier Delfts blauw produceren, waaronder De Porceleyne Fles en Heinen Delfts Blauw. Het traditionele schilderwerk is te herkennen aan het merkteken aan de onderkant van het product.

Artificial intelligence

AI heeft betrekking op lerende computersystemen. Deze AI-systemen zijn in staat op basis van grote hoeveelheden data en algoritmes extrapolaties te maken, beslissingen te nemen, keuzes te maken en interpretaties te bedenken. De ontwikkelingen op het gebied van kunstmatige intelligentie gaan snel en de toepassingen vinden we overal terug: van gezichtsherkenning op smartphones tot zelfrijdende auto’s en van slimme thermostaten tot deep fakes (digitaal gemanipuleerd beeld, geluid en tekst). Een aparte discipline binnen AI is generatieve kunst (generative art), waarbij het computeralgoritme een origineel kunstwerk of ontwerp maakt.

Op de postzegels van het postzegelvel Typisch Nederlands – honden zijn 2 honden geportretteerd die vlak naast elkaar op hun achterste poten zitten. Het portret heeft de gedaante van een beeldje van glanzend Delfts blauw aardewerk. De afbeelding van de 2 honden is gemaakt met behulp van het AI-programma Midjourney dat afbeeldingen creëert op basis van tekstbeschrijvingen. Onderaan elke postzegel staan de sorteerhaak, het jaartal 2024, de landsaanduiding Nederland en de waardeaanduiding 1. Bovenaan iedere postzegel staat het beeldmerk van de serie Typisch Nederlands, met links en rechts een gevouwen Nederlandse wimpel. Op de velrand links wordt een andere uitsnede van het postzegelbeeld op groter formaat herhaald. Bovenaan de velrand is opnieuw het logo van Typisch Nederlands afgebeeld, met rechts ervan een korte toelichting op de relatie tussen mens en hond in Nederland.

Het ontwerp van Typisch Nederlands – honden werd gemaakt door Total Design. Dit ontwerpbureau uit Amsterdam is sinds 2020 verantwoordelijk voor de serie Typisch Nederlands. Voor de serie van 2024 vroeg PostNL aan Total Design het thema Delfts blauw uit te werken door fotografie en illustraties te combineren. Op de postzegels kwam inderdaad Delfts blauw terecht, maar met een eigentijdse twist.